Houtkachel of open haard

Heeft u een open haard of houtkachel? Of wilt u er een kopen? Een vuurtje stoken kan gezellig zijn, maar het is niet goed voor het milieu en de gezondheid. Wij geven u graag een aantal stooktips.

Hout stoken is ongewenst

Het stoken van hout zorgt voor de verspreiding van fijnstof die schadelijk is voor de gezondheid. Ook komen er andere kankerverwekkende stoffen vrij en kan de rook problemen veroorzaken bij mensen die last hebben van hun luchtwegen.

Liever pelletkachel dan open haard of houtkachel

Wilt u toch genieten van een vuurtje? Kies dan voor een pelletkachel. Bij matig gebruik (denk aan 2 avonden per week) draagt een pelletkachel beperkt bij aan luchtverontreiniging. Meer weten over pelletkachels? Kijk dan op de website van Milieu Centraal.

Stooktips voor houtkachel en open haard

Wilt u toch hout stoken? Lees dan onderstaande tips:

  1. Stook alleen droog hout. Vochtig hout brandt niet goed en dat geeft extra veel rook en fijnstof. Zelf hout hakken? Droog het hout dan minstens 2 jaar. Het hout is droog als het gebarsten is of als de bast loslaat.
  2. Gebruik nooit geverfd of geïmpregneerd hout: bij verbranding komen zware metalen vrij. Het is daarom verboden om bewerkt hout te verbranden. Ook (spaan)plaat is uit den boze vanwege de lijm die erin zit.
  3. Stook geen papier en karton. Het geeft veel rook en vliegas en is daarom zelfs verboden als brandstof.
  4. Heeft u een allesbrander? Neem dit woord dan niet letterlijk, want u kunt niet alles verbranden in een allesbrander. Verbrand alleen onbewerkt, droog en schoon hout. Dus bijvoorbeeld geen plastic of geverfd hout. Afval verbanden is verboden.
  5. Stook niet bij windstil of mistig weer: de rook blijft dan hangen en kan plaatselijk veel luchtvervuiling veroorzaken. Op de website www.stookwijzer.nu kunt u zien wanneer u beter niet kunt stoken.
  6. Gebruik haardhout met het FSC- of PEFC-keurmerk. Dat garandeert dat het uit verantwoord beheerd bos komt. 
  7. Wordt het binnen te warm met de houtkachel aan? Stook dan met minder hout en zet even een raam open. Schuif niet de luchttoevoerklep dicht ('smoren'): het hout verbrandt dan niet volledig waardoor er extra veel schadelijke stoffen ontstaan.
  8. Zet de luchttoevoer in de kachel helemaal open, net als de klep in de schoorsteen. Dat zorgt voor betere verbranding en dus minder schadelijke stoffen.
  9. Houd ventilatieroosters tijdens het stoken open (of zet een raampje open). Het vuur kan dan zuurstof aantrekken en de rook kan via de schoorsteen afgevoerd worden.
  10. Controleer of u goed stookt: een goed vuur heeft gele, gelijkmatige vlammen en u ziet bijna geen rook uit de schoorsteen komen. Oranje vlammen en donkere rook geven aan dat de verbranding niet goed is. Zorg in dit geval voor voldoende luchtaanvoer.
  11. Laat de schoorsteen minstens één keer per jaar goed vegen.
  12. Stook niet iedere dag en zeker niet langer dan vier uur op één dag. Zo blijft u vrienden met de buurt.

Welke brandstof kunt u het beste kiezen?

Er zijn veel soorten brandstof te koop voor houtkachels en open haarden, maar die zijn niet allemaal even goed voor het milieu. De meest geschikte brandstoffen zijn:

  1. Houtbriketten
  2. Schoon en droog (2 jaar gedroogd) hakhout
  3. Houtsnippers

Keurmerken

Hout met een FSC- of PEFC-keurmerk komt uit verantwoord beheerde bossen. Gebruikt u houtsnippers? Kies dan voor snippers met het Better Biomasslabel voor duurzame snippers (die zijn beter voor het milieu) en het EN plusA1-keurmerk voor kwaliteit (die zijn beter voor de kachel).

Houtkachel kopen

Wilt u een houtkachel aanschaffen? Kies dan voor een pelletkachel als sfeerverwarmer of bijverwarmer. Dit is beter dan een gewone houtkachel, speksteen- of tegelkachel. Een pelletkachel is namelijk veel schoner en efficiënter. Bij matig gebruik (denk aan 2 avonden per week) draagt een pelletkachel beperkt bij aan luchtvervuiling. Gebruikt u een pelletkachel als hoofdverwarming (dus dagelijks in het stookseizoen)? Dan leidt dat wel tot een behoorlijke hoeveelheid fijnstof.

Tips voor de aanschaf van een haard of kachel

  1. Kies een kachel met een hoog rendement. Op houtkachels kan een rendementslabel staan, maar dat is niet verplicht. Het label geeft informatie over het maximum vermogen, het rendement en de uitstoot van koolmonoxide (CO). Het cijfer 1 staat voor een lage CO-uitstoot en het cijfer 4 voor een hoge uitstoot.
  2. Koop niet een te grote houtkachel. Vraag de verkoper welk vermogen u nodig heeft voor de ruimte die u wilt verwarmen. Een kachel werkt het zuinigst als u hem op half tot heel vermogen stookt. Met een te grote of te kleine kachel verspilt u brandstof.
  3. Let op kwaliteitslabels: een nieuwe houtkachel moet de EU-verplichte CE-markering hebben: die garandeert de veiligheid van de kachel en een minimaal rendement.
  4. Een speksteenkachel of tegelkachel vraagt ander stookgedrag. De kachel warmt langzaam op, want het duurt ongeveer 2 uur voordat steen is opgewarmd. Daarna geeft de speksteenkachel of tegelkachel regelmatig en urenlang warmte af.

Wilt u echt milieuvriendelijk verwarmen? Kies dan voor een warmtepomp en/of zonneboiler. Veel schoner en zuiniger dan een houtkachel.

Wilt u meer informatie over houtkachels, stookgedrag en alternatieve mogelijkheden? Kijk dan op: https://www.milieucentraal.nl/energie-besparen/energiezuinig-huis/verwarmen-op-gas-of-hout/houtkachel-of-open-haard/#tips